KHIẾT TỊNH, QUÀ TẶNG VÀ LỜI ĐÁP TRẢ
Để bước theo sát Đức Giê-su trên con đường trọn lành, người tu sĩ tự nguyện hiến thân hoàn toàn cho Thiên Chúa. Khi khấn giữ các lời khuyên Phúc Âm, người tu sĩ đáp trả tình yêu lớn lao Thiên Chúa đã dành cho mình. Hiến chương Dòng Mến Thánh Giá nhấn mạnh đó là hành vi đáp trả đầy tình cảm mến đối với lòng nhân hậu của Chúa Cha, ơn tuyển chọn của Đức Ki-tô và sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần trên con đường trọn lành của đời sống tu trì[i]. Quả vậy, “Khiết tịnh vì Nước Trời là một trong những hồng ân quý báu Chúa Giêsu đã mang đến cho nhân loại và ký thác lại cho Giáo Hội. Ngài đã chọn cho mình đời sống trinh khiết và nghèo khó, mà chính Ngài là gương mẫu chí thánh”[ii].
Giá trị và tầm quan trọng của lời khấn Khiết tịnh
Khiết tịnh là lời mời gọi minh nhiên của chính Đức Giê-su (x. Mt 19,12), được Thánh Phaolô nhấn mạnh và Hội Thánh sơ khai sớm đón nhận, thực hành(x. Cv 21,9)[iii]. Đối với người tu sĩ, Lời khấn Khiết tịnh là biểu lộ một tình yêu “không san sẻ” dành cho Thiên Chúa, được xem là trái tim của đời tu, và gắn liền với sự thánh thiện của Giáo Hội. Đặc biệt, số 12 của Sắc lệnh “Canh tân và thích nghi đời tu”(Perfectae Caritatis) dạy rằng: cần phải quý trọng đức Khiết tịnh “vì Nước Trời” như một hồng ân cao cả. Người tu sĩ qua Giáo Hội tiếp nhận từ Thầy Chí Thánh lời mời gọi sống khiết tịnh này.
Lời khấn Khiết tịnh – quà tặng từ Thiên Chúa
Đời sống thánh hiến là mầu nhiệm giao ước giữa Thiên Chúa và người tu sĩ trong sự trao hiến tình yêu cùng lời cam kết trung thành[iv]. Ngài là Đấng chủ động kêu gọi người tu sĩ bước vào một mối tình chung thủy, duy nhất với Ngài. Chính Thiên Chúa đã tuyển chọn và ban nghị lực để người tu sĩ luôn biết chọn Ngài làm đối tượng duy nhất cho tình yêu của mình. Vì thế, khiết tịnh cũng được tiếp nhận như một ân ban trước khi là một của lễ dâng[v].
Linh đạo Mến Thánh Giá còn đi sâu hơn vào mầu nhiệm Tình Yêu tự hủy của Thiên Chúa qua mẫu gương Đức Giê-su Ki-tô Chịu- Đóng- Đinh. Hiến chương Dòng Mến Thánh Giá nhấn mạnh: “Chúng ta mang trong trái tim dấu ấn khổ chế của Thập Giá, để được ân sủng Đức Ki-tô giải thoát khỏi mọi đam mê xác thịt, được tình yêu của Chúa Cha lấp đầy sự trống trải cô đơn và ơn hiệp thông của Chúa Thánh Thần liên kết lại với mọi người trong trái tim Chúa Cứu Thế”[vi].
Như vậy, lời khấn Khiết tịnh trước tiên phải được hiểu như một quà tặng cao quý đến từ Thiên Chúa, trước khi trở thành lời đáp trả quảng đại của người tu sĩ dành cho Ngài.
Lời khấn Khiết tịnh – Một sự đáp trả
Động lực chính yếu thúc đẩy người tu sĩ sống trọn vẹn Lời khấn Khiết tịnh, chính là tình yêu nhưng không của Thiên Chúa. Lời khấn ấy là lời mời gọi dâng hiến trọn vẹn trái tim, và cuộc đời cho Ngài. Sống đức Khiết tịnh thánh hiến là gìn giữ một trái tim không phân chia, là trao hiến toàn bộ con người mình cho Đức Ki-tô, để hoàn toàn thuộc trọn về Người[vii].
Đời sống cầu nguyện gắn bó thiết thân là nền tảng để người tu sĩ xây dựng tương quan cá vị với Chúa. Khát vọng yêu và được yêu sâu thẳm trong tâm hồn chỉ thực sự được khỏa lấp khi ta chạm tới Tình Yêu – Đấng là trung tâm và là chốn thâm sâu nhất của cõi lòng[viii]. Chính khi ta kiên trì ở lại bên Chúa, yêu mến Ngài trên hết mọi sự, và để Ngài thấm nhập vào từng lời ăn, tiếng nói, cùng mọi cách hành xử, tình yêu ấy trong ta mới ngày thêm lớn mạnh. Sống Lời khấn Khiết tịnh cách sung mãn là khi tình yêu dành cho Ngài đủ đong đầy để ta mở rộng trái tim, đón nhận sự hiện diện của Thiên Chúa Ba Ngôi, và tuôn đổ tình yêu ấy đến với mọi người, như chính cách mà Chúa đã yêu ta.
Như vậy, đức Khiết tịnh thánh hiến không chỉ là một ân ban đến từ Thiên Chúa, mà còn là sự tự do đáp trả từ phía con người. Ân huệ cao quý ấy chỉ có thể bảo toàn và sinh hoa kết quả nhờ một tinh thần khiêm nhường thẳm sâu, một đời sống chuyên cần cầu nguyện và sự kết hiệp thâm sâu với Đức Giê-su Ki-tô Chịu- Đóng- Đinh[ix].
Khiết tịnh giúp mở rộng con tim
Người tu sĩ gìn giữ trái tim không bị phân chia và hiến dâng trọn vẹn con người mình cho Chúa, để cùng Người hân hoan phục vụ Nước Trời[x]. Sống Khiết tịnh thánh hiến là để yêu thương nhiều hơn bằng chính tình yêu của Chúa. Khi tình yêu Chúa chiếm trọn tâm hồn, ta sẵn sàng để Ngài sống trong ta, mượn lấy trọn vẹn con người ta để thực thi ý Ngài.
Càng sống Lời khấn Khiết tịnh cách tròn đầy, ta càng có khả năng mở rộng trái tim để yêu mến anh chị em mình, không chỉ những người thân thiết, hay gần gũi, mà ngay cả những ai là kẻ thù. Khi ta chọn dành trọn trái tim cho Chúa và để Ngài lấp đầy mọi khoảng trống cô đơn, chính Ngài sẽ ban ân sủng giúp ta sống yêu thương như chính Ngài đã yêu: Vì “Ai yêu mến Thiên Chúa, thì cũng yêu thương anh em mình”(1Ga 4, 20).
Như vậy, Khiết tịnh thánh hiến vừa là ân ban đến từ Thiên Chúa, vừa là lời đáp trả tự do của người tu sĩ, trong sự dâng hiến tình yêu và cam kết trung thành. Với lòng biết ơn sâu sắc trước hồng ân của Chúa, người tu sĩ hân hoan đón nhận và sống trọn vẹn đòi hỏi của lời khấn theo khuôn mẫu tuyệt hảo là chính Đức Giê-su Ki-tô.
Nguyễn Cậy, Học viện MTG Thủ Đức
[i]Bảy Hội dòng Mến Thánh Giá, Tổng Giáo Phận Tp. HCM, Hiến chương, Sài Gòn, 02-02-2000, điều 12.
[ii]Êliô Gambari, Đời tu dưới ánh sáng Công đồng và Giáo luật, dịch giả Ngọc Đính, 2000, tr. 339
[iii] Sđd, Đời tu dưới ánh sáng Công đồng và Giáo luật, tr. 339
[iv]x. Hiến chương điều 12
[v]x. Êliô Gambari, Đời tu dưới ánh sáng Công đồng và Giáo luật, tr. 340
[vi] Hiến chương, điều 13
[vii] Hiến chương, điều 13
[viii]x. Felix Ppdimattam, Khiết tịnh đời sống thánh hiến, dịch giả Nguyễn Ngọc Kính, Nxb Tôn Giáo, 2016, tr.147
[ix] Hiến chương, điều 16
[x]x. Hiến chương, điều 13
